Spomen kosturnica Mačkov kamen

Spomen-kosturnica Mačkov kamen na planini Jagodnja (939 m), nalazi se u zapadnoj Srbiji kod Krupnja. Smeštena je na teritoriji opštine Krupanj, i to je drugi po redu vrh na nadmorskoj visini od 924 m. Na njemu je 1936. godine podignut spomenik u znak sećanja na bitku u Prvom svetskom ratu, u okviru austrougarske ofanzive ''Bitka na Drini''. 


To jedna od najtežih i najtragičnijih bitaka, koja se vodila nakon Cerske bitke i pre bitke na reci Kolubari, od 16. do 22. septembra 1914. godine. Po rečima austrijskih zapovednika, Mačkov kamen predstavlja plato na kojem se odigrao najkrvaviji boj. Do kraja borbi zbrisana je i cela planinska šuma. Plato je kao strateška tačka, više puta bio zauziman od obe strane, ali je na kraju posle srpskog povlačenja austrougarska vojska izvojevala Pirovu pobedu. Mačkov kamen se predstavlja kao srpski Termopil, jer je simbol srpske upornosti i odlučnosti u odbrani otadžbine. Nakon ove bitke, ofanziva je prešla u rovovski rat. U ograđenom platou podignuta je kapela od kamenih blokova, na čijem vrhu se nalazi kameni krst. Unutar kapele uklesan je i natpis: „Za spas otadžbine. Mačkov kamen 1914“.

Posle ranjavanja generala Petra Božovića, komandu je preuzeo proslavljeni srpski general Živojin Mišić (1855 - 1921), kasnije unapređen u čin vojvode. U bici na Mačkovom kamenu ranjen je i najstariji sin kralja Petra I, princ Đordje Karađorđević (1887 - 1972), koji je u poslednji čas poveo rezervni bataljon i spasao artiljerijske topove. Učešće u bitci imala je i srpska slikarka i rodoljub Nadežda Petrović (1873 - 1915), koja se prijavila kao bolničarka vojsci. Umrla je naredne godine od tifusa koji je tada vladao. Do spomenika se može doći automobilom, autobusom ili biciklom. Njegova udaljenost od Beograda iznosi 151 km, od Šapca 63 km, a od Loznice 30 km. U neposrednoj blizini nalaze se rezervat prirode Danilova kosa, spomen park Tršić-Tronoša i memorijalni spomenici Draginac i Tekeriš.