Spomenici u čast 1300 kaplara

U najtežim trenucima za Srbiju tokom 1914. godine, komandu nad Prvom armijom preuzeo je general Živojin Mišić. On je reorganizovao svoju armiju i podigao njen borbeni duh. Artiljerijska municija je stigla iz Francuske a potom železnicom prebačena na front. Borbene jedinice počeli su da popunjavaju i regruti, vojnici koji nisu prošli vojnu obuku. U rat su upućivani i đaci, podoficiri iz vojne škole u Skoplju, poznatiji kao 1300 kaplara. Njima su pre vremena podeljeni činovi a zatim su upućivani ka Kolubari i Suvoboru.


GALERIJA

Spomenici u čast 1300 kaplara
Spomenici u čast 1300 kaplara
Spomenici u čast 1300 kaplara

Ovi mladi vojnici postali su simbol žrtvovanja za svoju zemlju. Nakon rata formirano je udruženje „1300 kaplara“ koje je 1970. godine na Rajcu, na planini Suvobor, podiglo spomen-česmu na mestu gde se odvijao najveći deo borbi. Projekat su izradili inženjeri Miladin Pećinar, Petar Radojević, i arhitekta Dragomir Tadić. Vajar Mihailo Tomić autor je skulpture srpskog vojnika.

Na teritoriji Šumarica, na putu između Kragujevca i Gornjeg Milanovca, podignut je spomenik 1300 kaplara. Tim putem su četiri čete Skopskog đačkog bataljona 18. novembra 1914. godine krenule na raspored Prvoj srpskoj armiji, i pomogle desetkovanoj i umornoj srpskoj vojsci u bitkama vođenim na Kolubari.

U Vranju je, kao znak sećanja na boravak 1300 kaplara u ovom gradu na putu ka Kolubari, 16. novembra 2017. godine otkrivena spomen ploča, prilikom obeležavanja Dana kopnene vojske i Dana pešadije.

 

Vladimir Lukić

dipl. Istoričar